Onlangs maakte ik mee dat een leverancier voorstelde om de samenwerking aan te passen. De nieuwe bepaling hield in dat een overname fee betaald moest worden wanneer een zzp’er, bemiddeld via het bureau, rechtstreeks in dienst zou treden bij de opdrachtgever. Opvallend genoeg was deze fee gelijk aan het bedrag dat normaal gesproken wordt gerekend wanneer een gedetacheerde professional in dienst treedt. Is dat wel reëel? Want het bemiddelen van een zzp’er is niet hetzelfde als het detacheren van een professional die in loondienst is bij een bureau. In deze blog leg ik uit wat de verschillen zijn, waarom een overname fee bij een zzp’er anders ligt dan bij detachering én hoe zorgorganisaties verstandig met dit soort contractclausules kunnen omgaan.
Zzp-bemiddeling versus detachering: twee totaal verschillende constructies
Bij zzp-bemiddeling is het bureau vooral een tussenpersoon. De zzp’er blijft zelfstandig ondernemer, sluit zelf een overeenkomst met de opdrachtgever en is zelf verantwoordelijk voor zaken als belastingafdracht, verzekeringen en administratie. Het bureau verdient aan de bemiddeling, maar draagt geen werkgeverslasten of risico’s zoals loondoorbetaling bij ziekte.
Bij detachering is de professional juist in loondienst bij het bureau. Het detacheringsbureau betaalt salaris, draagt werkgeverslasten, zorgt voor pensioenopbouw en vaak ook voor opleidingen. De professional wordt tijdelijk bij opdrachtgevers geplaatst, maar het bureau blijft werkgever en draagt dus veel meer financiële risico’s en verantwoordelijkheden.
Kort samengevat:
- Bij bemiddeling ligt de verantwoordelijkheid bij de zzp’er, en zijn de kosten voor het bureau beperkt tot werving, selectie en administratie.
- Bij detachering draagt het bureau werkgeverslasten, betaalt het door bij ziekte en investeert het in opleiding en ontwikkeling.
Waarom een overname fee voor een zzp’er anders is dan voor een gedetacheerde
Omdat het bureau bij detachering daadwerkelijk investeert in de werknemer, is een overname fee bij indiensttreding goed te begrijpen. Die fee compenseert een deel van de gemaakte kosten, zoals salarissen, werkgeverspremies, opleidingen en ziekteverzuim.
Bij een zzp’er ligt dit anders. Het bureau heeft geen werkgeverslasten, betaalt niet door bij ziekte en doet meestal geen langdurige investeringen in de professional. De kosten beperken zich vooral tot het bemiddelingsproces. Een overname fee kan daarom in verhouding onevenredig hoog zijn wanneer dezelfde berekening wordt toegepast als bij detachering.
Dat betekent niet dat een overname fee voor een zzp’er per definitie onterecht is. Het bureau mag een redelijke vergoeding vragen voor de wervings- en bemiddelingskosten. Maar het is niet logisch om dezelfde tarieven en voorwaarden te hanteren als bij een medewerker in loondienst.
Is het eerlijk dat bureaus dit doen?
Een aanpassing van contractvoorwaarden , zeker als het gaat om een aanzienlijke overname fee, roept vragen op over transparantie en redelijkheid. Voor zorgorganisaties kan het betekenen dat zij onverwacht geconfronteerd worden met hoge kosten bij het aannemen van een zzp’er die al bekend is binnen de organisatie.
Eerlijkheid zit in duidelijke afspraken vooraf: wanneer is een overname fee van toepassing, hoe hoog is deze, waar is deze op gebaseerd én hoe lang heeft de zzp’er al voor de organisatie gewerkt? Het is belangrijk dat zorgorganisaties kritisch kijken of de vergoeding in verhouding staat tot de werkelijke kosten die het bureau heeft gemaakt. Hoe langer een zzp’er al via het bureau actief is binnen de organisatie, hoe minder logisch het wordt om een hoge overname fee te rekenen.
Tips voor zorgorganisaties
- Controleer contracten goed vóór ondertekening. Let op bepalingen over overname fees en vraag hoe deze zijn opgebouwd.
- Maak afspraken over redelijkheid. Een overname fee voor een zzp’er kan passend zijn, maar zou lager moeten zijn dan die voor een gedetacheerde werknemer.
- Onderhandel waar nodig. Voel je vrij om voorwaarden ter discussie te stellen als de vergoeding niet goed onderbouwd is.
- Zorg voor transparantie. Laat leveranciers vooraf inzicht geven in hun kostenstructuur en motivatie voor een fee.
- Leg afspraken vast. Zorg dat alles schriftelijk en duidelijk is, zodat er achteraf geen discussie kan ontstaan.
Conclusie
Zzp-bemiddeling en detachering zijn totaal verschillende constructies. Dat betekent ook dat de afspraken rondom een overname fee niet hetzelfde kunnen zijn. Als zorgorganisatie is het belangrijk om bewust te kijken naar de inhoud en redelijkheid van contractclausules. Door vooraf duidelijke afspraken te maken, voorkom je onverwachte kosten en houd je grip op je inhuur.
